Giáo Dục

Giải địa lí 10 bài 31: Vai trò và đặc điểm của công nghiệp. Các nhân tố ảnh hưởng tới phát triển và phân bố công nghiệp.


Hướng dẫn giải, soạn bài, làm bài tập, bài thực hành trong bài 1: Các phép chiếu hình bản đồ cơ bản – trang 4 địa lí 10. Tất cả các kiến thức trong bài học này đều được giải đáp cẩn thận, chi tiết. Chúng ta tham khảo để học tốt địa lí 10 bài 1: Các phép chiếu hình bản đồ cơ bản nhé.

Câu trả lời:

I. TÓM TẮT LÝ THUYẾT BÀI HỌC

I. Vai trò và đặc điểm của công nghiệp

1. Vai trò

  • Tạo ra những sản phẩm tiêu dùng nhằm nâng cao đời sống xã hội
  • Cung cấp tư liệu sản xuất, xây dựng cơ sở vật chất kĩ thuật cho tất cả các ngành kinh tế.
  • Thúc đẩy sự phát triển của nhiều ngành kinh tế khác nhau như nông nghiệp, giao thông vận tải, thương mại, dịch vụ
  • Tạo sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế, việc làm, tăng thu nhập, thúc đẩy tốc độ tăng trưởng nhanh.
  • Củng cố an ninh quốc phòng.

2. Đặc điểm

a. Sản xuất công nghiệp bao gồm hai giai đoạn

  • Giai đoạn 1: Tác động vào đối tượng lao động nguyên liệu.
  • Giai đoạn 2: Chế biến nguyên liệu   tư liệu sản xuất và vật phẩm tiêu dùng.
  • Cả hai giai đoạn đều sử dụng máy móc.

b. Sản xuất công nghiệp có tính chất tập trung cao độ: Đòi hỏi nhiều kĩ thuật và lao động trên một diện tích nhất định để tạo ra khối lượng sản phẩm.

c. Sản xuất công nghiệp bao gồm nhiều ngành phức tạp, được phân công tỉ mỉ và có sự phối hợp giữa nhiều ngành để tạo ra sản phẩm cuối cùng.

  • Công nghiệp nặng (nhóm A) sản phẩm phục vụ cho sản xuất
  • Công nghiệp nhẹ (nhóm B)  sản phẩm phục vụ cho tiêu dùng và đời sống của con người.

II. Các nhân tố ảnh hưởng tới sự phát triển và phân bố công nghiệp

1. Vị trí địa lí: tự nhiên, kinh tế, chính trị….

2. Nhân tố tự nhiên: Khoáng sản, khí hậu, nước, đất, rừng, biển…

3. Nhân tố kinh tế – xã hội

  • Dân cư, lao động: ngành cần nhiều lao động (dệt may) phân bố ở khu vực đông dân, các ngành kĩ thuật cao (điện tử) nơi có đội ngũ lành nghề.
  • Tiến bộ khoa học kĩ thuật: thay đổi quy luật phân bố xí nghiệp, việc khai thác và sử dụng tài nguyên.
  • Thị trường (trong nước và ngoài nước): Lựa chọn vị trí các xí nghiệp, hướng chuyên môn hóa.
  • Cơ sở hạ tầng, cơ sở vật chất kĩ thuật: Đường giao thông, thông tin, điện nước.
  • Đường lối, chính sách: ảnh hưởng quá trình công nghiệp hóa phân bố công nghiệp hợp lí, thúc đẩy công nghiệp phát triển.

II. HƯỚNG DẪN TRẢ LỜI CÂU HỎI GIỮA BÀI

Câu 1: Tại sao tỉ trọng của ngành công nghiệp trong cơ cấu GDP là một trong….

Tại sao tỉ trọng của ngành công nghiệp trong cơ cấu GDP là một trong những tiêu chí quan trọng để đánh giá trình độ phát triển kinh tế?

Trả lời:

Vì trình độ phát triển công nhiệp của một nước biểu thị trình độ phát triển và vững mạnh của nền kinh tế nước đó. Ví dụ, ở những nước có nền kinh tế phát triển, tỉ trọng các ngành công nghiệp và dịch vụ thường chiếm trên 95% GDP như Hoa Kỳ, Nhật Bản, Anh, Pháp…Trong khi đó, phần lớn các nước đang phát triển, tỉ trọng ngành nông, lâm, ngư nghiệp chiếm từ 40 – 50% như Ê –ti –ô –pi 52%, Ghi –nê –bit –xao 64%…

Câu 2: Từ sơ đồ trên, em hãy nêu rõ hai giai đoạn của sản xuất công nghiệp?

Trả lời:

Giai đoạn 1: Giai đoạn tác động vào đối tương lao động là môi trường tự nhiên để tạo ra nguyên liệu (khai thác than, dầu mỏ, quặng kim loại, khai thác gỗ…).

Giai đoạn 2: Giai đoạn chế biến các nguyên liệu đó thành tư liệu sản xuất và vật phẩm tiêu dùng ( sản xuất máy móc, chế biến gỗ, chế biến thực phẩm…).

Câu 3: Em hãy cho biết sự khác biệt của sản xuất công nghiệp so với….

Em hãy cho biết sự khác biệt của sản xuất công nghiệp so với đặc điểm của sản xuất nông nghiệp?

Trả lời:

Đối với sản xuất Nông nghiệp

  • Đối tượng lao động: Cây trồng, vật nuôi.
  • Đặc điểm sản xuất: Phân tán theo không gian; chịu ảnh hưởng sâu sắc của điều kiện tự nhiên; các giai đoạn phải theo trình tự bắt buộc.

Đối với sản xuất Công nghiệp

  • Đối tượng lao động: Khoáng sản, tư liệu sản xuất.
  • Đặc điểm sản xuất: Tập trung cao độ; ít chịu ảnh hưởng của điều kiện tự nhiên; các giai đoạn có thể tiến hành đồng thời, có thể tách xa nhau về mặt không gian.

III. HƯỚNG DẪN TRẢ LỜI CÂU HỎI CUỐI BÀI

Câu 1: Hãy chứng minh vai trò chủ đạo của công nghiệp trong nền kinh tế quốc dân

Trả lời:

Công nghiệp là ngành tạo ra khối lượng sản phẩm rất lớn cho xã hội. Tất cả các thiết bị máy móc trong các ngành kinh tế (nông nghiệp, giao thông, thông tin liên lạc, dịch vụ, xây dựng, cho bản thân công nghiệp…), các công cụ và đồ dùng sinh hoạt trong gia đình…đều do ngành công nghiệp cung cấp.

Công nghiệp góp phần thúc đẩy tốc độ tăng trưởng nền kinh tế. Tốc độ tăng trưởng công nghiệp ở trên thế giới, và nhất là ở Việt Nam thường cao hơn tốc độ tăng trưởng kinh tế nói chung. Thời kì 2002 -2003, tốc độ tăng trưởng kinh tế thế giới (GDP) là 3,3%/năm, riêng công nghiệp đạt 3,6%/năm, còn ở Việt Nam tương ứng là 7,0%/năm và 12,4%/năm.

Câu 2: Hãy so sánh đặc điểm của sản xuất công nghiệp và nông nghiệp?

Trả lời:

Đặc điểm sản xuất công nghiệp:

  • Sản xuất công nghiệp bao gồm hai giai đoạn: giai đoạn tác động và giai đoạn chế biến các nguyên liệu đó thành tư liệu sản xuất và vật phẩm tiêu dùng.
  • Sản xuất công nghiệp có tính chất tập trung cao độ
  • Sản xuất công nghiệp bao gồm nhiều ngành phức tạp, được phân công tỉ mỉ và có sự phối hợp chặt chẽ để tạo ra sản phẩm cuối cùng.

Đặc điểm của sản xuất nông nghiệp:

  • Đất trồng là tư liệu sản xuất chủ yếu và không thể thay thế.
  • Đối tượng của sản xuất nông nghiệp là  các cây trồng, vật nuôi.
  • Sản xuất nông nghiệp có tính mùa vụ
  • Sản cuất nông nghiệp phụ thuộc vào điều kiện tự nhiên.
  • Trong nền kinh tế hiện đại, nông nghiệp trở thành ngành sản xuất hàng hóa.

Câu 3: Theo em, trong điều kiện hiện nay, nhân tố nào đóng vai trò….

Theo em, trong điều kiện hiện nay, nhân tố nào đóng vai trò quan trọng đối với sự phân bố công nghiệp.

Trả lời:

Nhân tố đóng vai trò quan trọng nhất đối với sự phân bố công nghiệp là vị trí địa lí.

Trong điều kiện hiện nay, vị trí địa lí có tác động rất lớn đến việc lựa chọn các nhà máy, các khu công nghiệp, khu chế xuất ở trên thế giới và ở Việt Nam.

Ví dụ, khi xem xét 97 địa điểm mà các ngành công nghiệp và các địa phương lựa chọn để xây dựng khu công nghiệp ở nước ta thì cả 97 địa điểm đều có vị trí địa lí thuận lợi (gần cảng, gần sân bay, quốc lộ…). Cụ thể hơn, khu chế xuất Tân Thuận, một trong những khu chế xuất lớn nhất ở thành phố Hồ Chí Minh và Việt Nam, với diện tích 300ha, nằm ở quận 7, cách trung tâm thành phố 4km, sát cảng Bến Nghé và cảng Contennơ lớn nhất thành phố HCM, phía Nam khu chế xuất là trung tâm độ thị mới Nam Sài Gòn, các sân bay Tân Sơn Nhất 13km, gần tỉnh lộ 15 thông thương với các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long…

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Back to top button
You cannot copy content of this page